Συνδεθείτε μαζί μας

Περιβάλλον

Ποιότητα αέρα: Συμφωνία του Συμβουλίου και του Κοινοβουλίου για την ενίσχυση των προτύπων στην ΕΕ

ΜΕΡΙΔΙΟ:

Δημοσιευμένα

on

Η Προεδρία του Συμβουλίου και οι εκπρόσωποι του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατέληξαν σε προσωρινή πολιτική συμφωνία σχετικά με πρόταση για τον καθορισμό προτύπων ποιότητας του αέρα της ΕΕ που πρέπει να επιτευχθούν με στόχο την επίτευξη ενός στόχου μηδενικής ρύπανσης, συμβάλλοντας έτσι σε ένα περιβάλλον απαλλαγμένο από τοξικές ουσίες στην ΕΕ έως το 2050. Επιδιώκει επίσης να ευθυγραμμίσει τα πρότυπα ποιότητας του αέρα της ΕΕ με τις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ).

Η συμφωνία πρέπει ακόμη να επιβεβαιωθεί και από τα δύο θεσμικά όργανα πριν προχωρήσει στην επίσημη διαδικασία έγκρισης.

«Για την ΕΕ, η υγεία των πολιτών της είναι προτεραιότητα. Αυτό αποδείξαμε σήμερα με αυτήν την κρίσιμη συμφωνία που θα συμβάλει στην επίτευξη της φιλοδοξίας της ΕΕ για μηδενική ρύπανση έως το 2050. Οι νέοι κανόνες θα βελτιώσουν δραστικά την ποιότητα του αέρα που αναπνέουμε και θα μας βοηθήσουν να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά την ατμοσφαιρική ρύπανση, μειώνοντας έτσι τους πρόωρους θανάτους και κινδύνους που σχετίζονται με την υγεία».
Alain Maron, υπουργός της κυβέρνησης της Περιφέρειας των Βρυξελλών-Πρωτεύουσας, υπεύθυνος για την κλιματική αλλαγή, το περιβάλλον, την ενέργεια και τη συμμετοχική δημοκρατία

Κύρια στοιχεία της συμφωνίας

Ενίσχυση των προτύπων ποιότητας του αέρα

Με τους νέους κανόνες, οι συννομοθέτες συμφώνησαν να καθορίσουν ενισχυμένα πρότυπα ποιότητας του αέρα της ΕΕ για το 2030 με τη μορφή οριακές τιμές και τιμές στόχου που είναι πιο κοντά στις κατευθυντήριες γραμμές του ΠΟΥ και που θα επανεξετάζονται τακτικά. Η αναθεωρημένη οδηγία καλύπτει μια σειρά από ουσίες που ρυπαίνουν την ατμόσφαιρα, συμπεριλαμβανομένων των λεπτών σωματιδίων και των σωματιδίων (PM2.5 και PM10), διοξείδιο του αζώτου (ΝΟ2), διοξείδιο του θείου (SO2), βενζο(α)πυρένιο, αρσενικό, μόλυβδος και νικέλιο, μεταξύ άλλων, και θεσπίζει συγκεκριμένα πρότυπα για κάθε ένα από αυτά. Για παράδειγμα, οι ετήσιες οριακές τιμές για τους ρύπους με τις υψηλότερες τεκμηριωμένες επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία, PM2.5 και  ΟΧΙ2, θα μειωνόταν από 25 μg/m³ σε 10 μg/m³ και από 40 μg/m³ σε 20 μg/m³ αντίστοιχα.

Η προσωρινή συμφωνία παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να ζητήσουν, έως τις 31 Ιανουαρίου 2029 και για συγκεκριμένους λόγους και υπό αυστηρούς όρους, αναβολή της προθεσμίας για την επίτευξη των οριακών τιμών ποιότητας του αέρα:

  • έως την 1η Ιανουαρίου 2040 το αργότερο για περιοχές όπου η συμμόρφωση με την οδηγία εντός της προθεσμίας θα αποδεικνυόταν ανέφικτη λόγω ειδικών κλιματολογικών και ορογραφικών συνθηκών ή όπου οι απαραίτητες μειώσεις μπορούν να επιτευχθούν μόνο με σημαντικό αντίκτυπο στα υπάρχοντα συστήματα οικιακής θέρμανσης
  • έως την 1η Ιανουαρίου 2035 το αργότερο (με δυνατότητα παράτασής του κατά δύο ακόμη έτη) εάν οι προβλέψεις δείχνουν ότι οι οριακές τιμές δεν μπορούν να επιτευχθούν μέχρι την προθεσμία επίτευξης.

Για να ζητήσουν αυτές τις αναβολές, τα κράτη μέλη θα πρέπει να συμπεριλάβουν προβλέψεις για την ποιότητα του αέρα στους οδικούς χάρτες ποιότητας του αέρα (που θα καταρτιστούν έως το 2028) που θα αποδεικνύουν ότι η υπέρβαση θα διατηρηθεί όσο το δυνατόν συντομότερη και ότι η οριακή τιμή θα τηρηθεί μέχρι το τέλος του περίοδο αναβολής το αργότερο. Κατά την περίοδο της αναβολής, τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να ενημερώνουν τακτικά τους οδικούς τους χάρτες και να αναφέρουν την εφαρμογή τους.

Διαφήμιση

Οδικοί χάρτες, σχέδια και βραχυπρόθεσμα σχέδια δράσης για την ποιότητα του αέρα

Σε περιπτώσεις υπέρβασης ενός ορίου ή τιμής στόχου ή υπάρχει συγκεκριμένος κίνδυνος υπέρβασης των ορίων συναγερμού ή πληροφόρησης για ορισμένους ρύπους, το κείμενο απαιτεί από τα κράτη μέλη να καθορίσουν:

  • an οδικός χάρτης για την ποιότητα του αέρα πριν από την προθεσμία εάν μεταξύ 2026 και 2029 το επίπεδο των ρύπων υπερβεί το όριο ή την τιμή στόχο που πρέπει να επιτευχθεί έως το 2030
  • σχέδια για την ποιότητα του αέρα για περιοχές όπου τα επίπεδα των ρύπων υπερβαίνουν τα όρια και τις τιμές-στόχους που ορίζονται στην οδηγία μετά τη λήξη της προθεσμίας
  • βραχυπρόθεσμα σχέδια δράσης τον καθορισμό μέτρων έκτακτης ανάγκης (π.χ. περιορισμός της κυκλοφορίας των οχημάτων, αναστολή οικοδομικών εργασιών κ.λπ.) για τη μείωση του άμεσου κινδύνου για την ανθρώπινη υγεία σε περιοχές όπου θα ξεπεραστούν τα όρια συναγερμού

Οι συννομοθέτες συμφώνησαν να συμπεριλάβουν πιο ήπιες απαιτήσεις για την κατάρτιση σχεδίων για την ποιότητα του αέρα και βραχυπρόθεσμων σχεδίων δράσης σε περιπτώσεις όπου η δυνατότητα μείωσης ορισμένων συγκεντρώσεων ρύπων είναι σοβαρά περιορισμένη λόγω των τοπικών γεωγραφικών και μετεωρολογικών συνθηκών. Όσον αφορά το όζον, σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει σημαντική δυνατότητα μείωσης των συγκεντρώσεων του όζοντος σε τοπικό ή περιφερειακό επίπεδο, οι συννομοθέτες συμφώνησαν να εξαιρέσουν τα κράτη μέλη από την κατάρτιση σχεδίων για την ποιότητα του αέρα, υπό τον όρο ότι θα παράσχουν στην Επιτροπή και το κοινό με λεπτομερή αιτιολόγηση για μια τέτοια εξαίρεση.

Ρήτρα αναθεώρησης

Το προσωρινά συμφωνημένο κείμενο καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επανεξετάσει τα πρότυπα ποιότητας του αέρα από 2030 και στη συνέχεια κάθε πέντε χρόνια, προκειμένου να αξιολογηθούν οι επιλογές για ευθυγράμμιση με τις πρόσφατες κατευθυντήριες γραμμές του ΠΟΥ και τα πιο πρόσφατα επιστημονικά στοιχεία. Στην αναθεώρησή της, η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να αξιολογήσει άλλες διατάξεις της οδηγίας, συμπεριλαμβανομένων εκείνων για την αναβολή των προθεσμιών επίτευξης και για τη διασυνοριακή ρύπανση.

Με βάση την ανασκόπησή της, η Επιτροπή θα πρέπει στη συνέχεια να υποβάλει προτάσεις για την αναθεώρηση των προτύπων ποιότητας του αέρα, τη συμπερίληψη άλλων ρύπων ή/και να προτείνει περαιτέρω δράση σε επίπεδο ΕΕ.

Πρόσβαση στη δικαιοσύνη και δικαίωμα αποζημίωσης

Η προτεινόμενη οδηγία ορίζει διατάξεις για τη διασφάλιση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη για όσους έχουν επαρκές συμφέρον και θέλουν να αμφισβητήσουν την εφαρμογή της, συμπεριλαμβανομένων των ΜΚΟ για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον. Οποιαδήποτε διοικητική ή δικαστική διαδικασία αναθεώρησης θα πρέπει να είναι έκθεση, έγκαιρος και  όχι απαγορευτικά ακριβό, και πρακτικές πληροφορίες σχετικά με αυτή τη διαδικασία θα πρέπει να δημοσιοποιούνται.

Σύμφωνα με τους νέους κανόνες, τα κράτη μέλη θα πρέπει να το διασφαλίσουν οι πολίτες δικαιούνται να διεκδικήσουν και να λάβουν αποζημίωση όταν έχει προκληθεί βλάβη στην υγεία τους ως αποτέλεσμα εκ προθέσεως ή εξ αμελείας παραβίασης των εθνικών κανόνων μεταφοράς ορισμένων διατάξεων της οδηγίας.

Το κείμενο, όπως τροποποιήθηκε από τους συννομοθέτες, διευκρινίζει επίσης και διευρύνει τις απαιτήσεις για τα κράτη μέλη να θεσπίσουν αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις για όσους παραβιάζουν τα μέτρα που θεσπίστηκαν για την εφαρμογή της οδηγίας. Κατά περίπτωση, θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τη σοβαρότητα και τη διάρκεια της παράβασης, είτε είναι επαναλαμβανόμενη, και τα άτομα και το περιβάλλον που επηρεάζεται από αυτήν, καθώς και τα πραγματικά ή εκτιμώμενα οικονομικά οφέλη που προκύπτουν από την παράβαση.

Φωτογραφία Frédéric Paulussen on Unsplash

Μοιραστείτε αυτό το άρθρο:

Το EU Reporter δημοσιεύει άρθρα από διάφορες εξωτερικές πηγές που εκφράζουν ένα ευρύ φάσμα απόψεων. Οι θέσεις που λαμβάνονται σε αυτά τα άρθρα δεν είναι απαραίτητα αυτές του EU Reporter.
Business11 ώρες πριν

Η επανάσταση των ηλεκτρικών οχημάτων: Τα τελευταία μοντέλα και οι εξελίξεις το 2024

Κιργιστάν16 ώρες πριν

Ο μέτοχος της Bakai Bank Sergei Ibragimov για την τήρηση των αντιρωσικών κυρώσεων

Καζακστάν20 ώρες πριν

Τα Υπουργεία Εξωτερικών του Καζακστάν και του Λουξεμβούργου πραγματοποιούν πολιτικές διαβουλεύσεις

UK23 ώρες πριν

Ο Starmer συζητά για τη συμφωνία μετανάστευσης και ασφάλειας με την ΕΕ στην Πολιτική Σύνοδο Κορυφής

Εκπαίδευση1 ημέρες πριν

Αυτά είναι τα καλύτερα μέρη στον κόσμο για να είσαι φοιτητής το 2024

Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο2 μέρες πριν

Ο Φον ντερ Λάιεν επανεξελέγη για δεύτερη θητεία

Καζακστάν2 μέρες πριν

Ο Πρόεδρος Tokayev παρουσιάζει την κρατική σημαία στην Εθνική ομάδα του Καζακστάν για τους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 2024

Μετανάστες2 μέρες πριν

Μόνο μια ολοκληρωμένη προσέγγιση θα έλυνε την πρόκληση της Μεσογειακής Μετανάστευσης

Τάσεις